Κάθε Δεκέμβρη οι δρόμοι, τα εμπορικά κέντρα και οι οικιακές μας λίστες αναπαραγωγής πλημμυρίζουν από τα γνωστά, ασφαλή, «δοκιμασμένα» χριστουγεννιάτικα τραγούδια. Είναι εκείνα που κουβαλούν την ίδια σχεδόν μονολιθική αίσθηση θαλπωρής: Καμπανάκια, χαρωπές χορωδίες, νιφάδες που πέφτουν αενάως σε μια φανταστική χιονόσφαιρα, πασπαλισμένη με γιορτινή νοσταλγία. Κι όμως, κάπου έξω από τον κεντρικό αυτό δρόμο της εορταστικής μουσικής, υπάρχει μια άλλη λεωφόρος –πιο απρόβλεπτη, πιο εκκεντρική, και ενίοτε προκλητικά ανορθόδοξη. Σε αυτήν τη λεωφόρο κινούνται οι δημιουργοί που αποφάσισαν ότι τα Χριστούγεννα δεν είναι μονάχα κόκκινη κορδέλα και ζεστή σοκολάτα, αλλά μια εξαιρετική αφορμή για πειραματισμό, ανατροπή και ιδιοφυή μουσική εκκεντρικότητα.
Ακολουθεί ένα ταξίδι σε μερικά από τα πιο ιδιαίτερα χριστουγεννιάτικα άλμπουμ που κυκλοφόρησαν ποτέ -δίσκοι που όχι μόνο δεν χωράνε στις συμβατικές χριστουγεννιάτικες playlists, αλλά συχνά απαιτούν χώρο και χρόνο για να αποκαλύψουν το ιδιότυπο, φωτεινό ή σκοτεινό μεγαλείο τους.
Σήμερα, θεωρείται σχεδόν κλασικό. Την εποχή της κυκλοφορίας του, όμως, ο δίσκος αυτός αντιμετωπίστηκε ως εμπορική αποτυχία, εν μέρει επειδή βγήκε –τραγική ειρωνεία– την ίδια μέρα με τη δολοφονία του Τζον Κένεντι. Στο άλμπουμ ο Spector υφαίνει το περίφημο «Wall of Sound», μετατρέποντας τις γνωστές μελωδίες σε ογκώδεις, λαμπερές εορταστικές εκρήξεις. Είναι ο δίσκος που άλλαξε τον ήχο των Χριστουγέννων, χαρίζοντας στα τραγούδια μια σχεδόν κινηματογραφική μεγαλοπρέπεια.
Υπάρχουν άλμπουμ που μοιάζουν εξωφρενικά μόνο και μόνο από τον τίτλο τους. Κι έπειτα υπάρχει αυτό: Μια χριστουγεννιάτικη οντότητα από τον μακρινό Γαλαξία, όπου ο C-3PO αφηγείται χιουμοριστικές ιστορίες, τα droids μαθαίνουν το concept του δώρου και η synth-pop αισθητική συναντά τον space-opera παραλογισμό. Το αποτέλεσμα είναι ένα μουσικό artefact που δεν μπορεί κανείς να κατατάξει εύκολα: ακατάληπτο αλλά σαγηνευτικό, υπερβολικό αλλά γεμάτο γοητευτική αφέλεια. Σαν να κάναμε Χριστούγεννα σ’ έναν σταθμό διαστημικής βάσης με χαλασμένα καλώδια και άρωμα 70s.
Όσοι πιστεύουν ότι τα κάλαντα δεν συνδυάζονται με παραμορφωμένες κιθάρες, μάλλον δεν έχουν ακούσει τον Lemmy να τραγουδά “Run Run Rudolph”. Το συγκεκριμένο άλμπουμ είναι ένα χριστουγεννιάτικο «συμπόσιο» της metal σκηνής: Alice Cooper, Ronnie James Dio, Dave Grohl και δεκάδες ακόμη μουσικοί που αποφάσισαν να ντύσουν τα χριστουγεννιάτικα standards με δερμάτινα, καρφιά και ανελέητα riffs. Το αποτέλεσμα: Ένας δίσκος που φέρνει την αναμπουμπούλα της heavy metal ενέργειας στη πιο γλυκανάλατη εορταστική περίοδο –με τρόπο όμως παράδοξα απολαυστικό.
Πρόκειται για έναν δίσκο που δεν είναι φωναχτά εκκεντρικός, αλλά είναι αδιαμφισβήτητα ξεχωριστός. Η Ella, με την κρυστάλλινη και αέρινη φωνή της, παραδίδει μια από τις πιο ζωντανές χριστουγεννιάτικες εμπειρίες που ηχογραφήθηκαν ποτέ. Η big band συνοδεία, οι παιχνιδιάρικες ερμηνείες και η ρυθμική ζωντάνια του swing μεταμορφώνουν τα γνωστά τραγούδια σε μια χορευτική, φωτεινή γιορτή, χωρίς ποτέ να διολισθαίνουν στο υπερβολικό ή στο επιτηδευμένο.
Οι Flaming Lips δεν χρειάζονται αφορμή για να δημιουργήσουν κάτι αλλόκοτο. Κι όμως, τα Χριστούγεννα τους ενέπνευσαν ένα από τα πιο παράξενα έργα της καριέρας τους. Το άλμπουμ συνοδεύει την ομώνυμη ταινία –ένα ψυχεδελικό, χαμηλού προϋπολογισμού sci-fi χριστουγεννιάτικο όνειρο που μοιάζει να βγήκε από τη φαντασία ενός αστροναύτη που έχασε τον δρόμο της επιστροφής. Οι ήχοι είναι ατμοσφαιρικοί, σχεδόν απόκοσμοι, και προσφέρουν μια χριστουγεννιάτικη εμπειρία που δεν είναι χαρωπή, αλλά υπνωτιστική, υπαρξιακή και -με έναν περίεργο τρόπο- βαθιά ανθρώπινη.
Αν το παραδοσιακό jingle σου προκαλεί αλλεργία, αυτό το compilation ίσως είναι η κατάλληλη θεραπεία. Συγκεντρώνει punk μπάντες με διάθεση να ξεδοντιάσουν την εορταστική γλυκύτητα και να την αντικαταστήσουν με σαρκασμό, πρόχειρα power chords και ωμές, συχνά ξεκαρδιστικές διασκευές. Το άλμπουμ λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι τα Χριστούγεννα δεν βιώνονται μόνο σε cozy σκηνικά, αλλά και σε υπόγεια live stages, με χτυπημένα ηχεία και μπύρες σε πλαστικά ποτήρια.
Δεν πρόκειται για παραδοσιακό χριστουγεννιάτικο δίσκο. Ωστόσο, αποπνέει μια χειμωνιάτικη μαγεία που δύσκολα αντιστέκεται κανείς. Ο Tomita, πρωτοπόρος της ηλεκτρονικής μουσικής, μεταμορφώνει έργα του Debussy σε αιθέριες synth αποδράσεις. Οι συνθέσεις του μοιάζουν με ηχητικά τοπία όπου οι νιφάδες λάμπουν σαν μικροσκοπικά ηλεκτρόνια και ο χειμώνας αποκτά διαστημική διάσταση. Ένα άλμπουμ ιδανικό για νυχτερινές διαδρομές, για χαμηλό φωτισμό και για όσους θέλουν τα Χριστούγεννα λιγότερο γιορτινά και περισσότερο ονειρικά.
Μπες δυναμικά στο xmas mood με τη λίστα του Μιχάλη!
Ξεχωρίζουμε τους δίσκους που γεννήθηκαν Χριστούγεννα χωρίς να μιλούν απαραίτητα γι αυτά.