Plaisio Blog

28 Ιανουαρίου 2018: Ευρωπαϊκή Ημέρα Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων

H 28η Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί ως Ευρωπαϊκή Ημέρα Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων, μια ημέρα η οποία δίνει την ευκαιρία στον καθένα να αναλογιστεί την ασφάλεια των προσωπικών του δεδομένων. Οι ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις δημιουργούν συνεχώς νέες προκλήσεις για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, καθώς στο Διαδίκτυο δεν υφίστανται περιορισμοί – πλην εκείνων που θέτεις εσύ. 

Ο εορτασμός της ημέρας αυτής αποσκοπεί στην ευαισθητοποίηση των χρηστών/πολιτών σε θέματα προστασίας προσωπικών δεδομένων. Ως δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα αναγνωρίζεται οποιαδήποτε πληροφορία σχετίζεται με ένα φυσικό πρόσωπο, είτε αυτή αναφέρεται στον ιδιωτικό είτε στον επαγγελματικό είτε στο δημόσιο βίο του προσώπου αυτού.

Τα προσωπικά δεδομένα ποικίλλουν. Μπορεί να είναι ένα ονοματεπώνυμο, μια φωτογραφία, μια διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ή μία φυσική διεύθυνση, τα στοιχεία ενός τραπεζικού λογαριασμού ή μίας πιστωτικής/χρεωστικής κάρτας, το ιατρικό ιστορικό ενός χρήστη, φυλετική ή εθνική προέλευση, πολιτικά φρονήματα, θρησκευτικές ή φιλοσοφικές πεποιθήσεις, η διεύθυνση (IP) ενός ηλεκτρονικού υπολογιστή ή πληροφορίες που ενδέχεται να έχουν αναρτηθεί σε υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης (Facebook, Twitter κα.).

Στην Ελλάδα, όπως και στις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπάρχει ειδική νομοθεσία που προστατεύει τους πολίτες από την ανεξέλεγκτη χρήση των προσωπικών τους δεδομένων, η οποία μάλιστα αναδιαρθρώνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα. Αρμόδιος φορέας για την εφαρμογή αυτής της νομοθεσίας στη χώρα μας είναι η Αρχή Προστασίας Δεδομένων.

“Share with care”

Είναι επιτακτική ανάγκη να είσαι ιδιαίτερα προσεκτικός στο ποιες πληροφορίες «μοιράζεσαι» στο Διαδίκτυο και κυρίως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Μία και μόνο φωτογραφία αρκεί για να φανερώσει πρόσωπα (ενήλικα ή και ανήλικα άτομα), τοποθεσίες, συνήθειες και δεδομένα τα οποία στα λάθος χέρια μπορεί να έχουν ολέθρια αποτελέσματα. Πολλοί γονείς μάλιστα συνηθίζουν να ανεβάζουν φωτογραφίες των παιδιών τους στα κοινωνικά δίκτυα χωρίς να σκέφτονται τι προβλήματα ενδέχεται να δημιουργήσουν στη μετέπειτα ζωή των ατόμων αυτών.

Στο μυαλό σου θα πρέπει να έχουμε ένα βασικό κανόνα: για να χρησιμοποιήσει κάποιος τα προσωπικά σου δεδομένα, για οποιονδήποτε σκοπό, θα πρέπει να έχει εξασφαλίσει την συγκατάθεση σου, αφού πρώτα σε έχει ενημερώσει πλήρως για τους λόγους που θέλει να τα χρησιμοποιήσει, ποια στοιχεία θα πάρει και με ποιους θα τα μοιραστεί (εξαιρούνται βέβαια οι δημόσιες υπηρεσίες και οργανισμοί, τα δεδομένα των οποίων προστατεύονται από νομοθετικές διατάξεις).

Συμβουλές για την προστασία των προσωπικών δεδομένων 

Προσπάθησε να έχεις υπό έλεγχο τα προσωπικά σου δεδομένα, κυρίως αυτά που διαθέτεις σε ψηφιακή μορφή και δεν γνωρίζεις που και πως θα καταλήξουν.

Όπως θα διαπιστώσεις και παρακάτω υπάρχουν μερικοί απλοί, βασικοί κανόνες τους οποίους μπορείς να εφαρμόσεις σε κάθε σου βήμα και να περιορίσεις τις «διαρροές» των πολύτιμων αυτών πληροφοριών:

  • Να είσαι ιδιαίτερα προσεκτικός με όσους σου προσωπικά δεδομένα. Είναι κάποιος που μπορεί να εμπιστευτείς; Πώς πρόκειται να τα χρησιμοποιήσει; Θα τα στείλει σε άλλους και, αν ναι, σε ποιους; Αν δεν γνωρίζεις κάτι από τα παραπάνω, μην τα δώσεις.
  • Προσοχή στα «ψιλά γράμματα»: κάποιες εταιρείες αναγράφουν όρους για την χρησιμοποίηση των δεδομένων σου π.χ. για διαφημιστικούς σκοπούς, χωρίς την συγκατάθεση σου.
  • Να διαβάζεις προσεκτικά την πολιτική ιδιωτικότητας στις ιστοσελίδες που επισκέπτεσαι, όπως πχ. αν εγκαθιστούν cookies και στη συνέχεια προωθούν τις πληροφορίες αυτές σε διαφημιστικές εταιρείες.
  • Αν δεν αισθάνεσαι σίγουρος για την ασφάλεια που σου παρέχει μια ιστοσελίδα ή δεν νιώθεις άνετα με τον τρόπο που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν τα προσωπικά σου δεδομένα, απομακρύνσου από αυτήν.
  • Χρησιμοποίησε διαφορετικά συνθηματικά (passwords) στους λογαριασμούς σου (e-mail, Facebook, Twitter κλπ.). Επίλεξε συνθηματικά που είναι εύκολο να τα θυμάσαι, αλλά δύσκολο για τους άλλους να τα μαντέψουν. Συνθηματικά όπως «123456» ή ο αριθμός του τηλεφώνου σού απαγορεύονται δια ροπάλου.
  • Σκέψου ποιος μπορεί να «βλέπει» τα δεδομένα σου και ποτέ, μα ποτέ, μην επισκέπτεσαι ιστοσελίδες που δεν θα ήθελες οι άλλοι να γνωρίζουν όταν χρησιμοποιείς «κοινόχρηστους» υπολογιστές.
  • Αν μεταφέρεις ευαίσθητα δεδομένα σε εξωτερικά αποθηκευτικά μέσα – USB sticks, εξωτερικούς HDDs – προτίμησε λύσεις που ενσωματώνουν λογισμικό κρυπτογράφησης, ώστε σε περίπτωση που χαθούν ή κλαπούν να μην μπορεί κανείς να «διαβάσει» τα αρχεία σου.
  • Να αποσυνδέεσαι ΠΑΝΤΑ από ιστοσελίδες, στις οποίες έχεις συνδεθεί με χρήση συνθηματικών (eshops, social media, emails).
  • Αν λαμβάνεις SMS, e-mails και μηνύματα (chat) στο smartphone ή στο Facebook που σου ζητούν πληροφορίες και αν δεν γνωρίζεις από ποιον προέρχονται, μην απαντάς. Ενδέχεται να είναι κάποια μεμονωμένη ή συντονισμένη επίθεσης «ηλεκτρονικού ψαρέματος» (phishing) με στόχο να σε εξαπατήσουν.
  • Αν συνηθίζεις να εκτυπώνεις παραστατικά από ψηφιακές αγορές ή άλλες διαδικτυακές συναλλαγές (στα οποία μπορεί να φαίνονται ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα), μην τα αφήνεις σε κοινή θέα και όταν δεν τα χρειάζεσαι, κατέστρεψέ τα με έναν καταστροφέα εγγράφων.
  • Τραπεζικά ιδρύματα, υπηρεσίες ηλεκτρονικών πληρωμών (PayPal), ηλεκτρονικά καταστήματα (πχ. Amazon) και άλλες πλατφόρμες δεν θα σου ζητήσουν ποτέ να δώσεις ή να επιβεβαιώσεις προσωπικά δεδομένα μέσω email.
  • Χρησιμοποίησε αξιόπιστες και ενημερωμένες εφαρμογές τείχους ασφαλείας (firewall) και προστασίας από κακόβουλο λογισμικό (antivirus).
  • Οι ανήλικοι είναι η πιο ευάλωτη ομάδα χρηστών. Πολλές φορές δεν κατανοούν αυτούς τους κινδύνους, είναι παρορμητικοί και διατεθειμένοι να θέσουν σε κίνδυνο την ιδιωτικότητά τους, δημοσιεύοντας πλήθος αφιλτράριστων πληροφοριών στα κοινωνικά δίκτυα, δημιουργώντας καταστάσεις τον αντίκτυπο των οποίων δεν συνειδητοποιούν, παρά μόνο όταν πλέον είναι αργά.
  • Αν ανακαλύψεις ότι κάποιος παραβιάζει τα προσωπικά σου δεδομένα, τα συλλέγει ή τα δημοσιοποιεί χωρίς τη συγκατάθεσή σου, απευθύνσου στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων.

Β. Ορφανίδης

Για εκπώσεις.... το μυαλό πάει Πλαίσιο